Aantal franchise vestigingen supermarkt en drogist

Nederland
Albert Heijn: 300 van de 1.000
Jumbo: 379 van de 700

Superunie:
Plus: 390 van de 460
Spar: 455 van de 455
Boon Food Group: 40 van de 65 (Mix van eigen filialen en franchise (MCD en Boon’s Markt).
De rest van Superunie zijn formules met eigen filialen (Poiesz, Dirk, Vomar, DekaMarkt, Hoogvliet en Nettorama).

Drogisten
Etos: 250 van de 500

België
Carrefour: 630 van de 710
Carrefour Hypermarkten in België geen franchisevestigingen.
Carrefour Market (supermarkten) – waarvan het merendeel franchise is.
Carrefour Express (buurtwinkels) – waarvan vrijwel alle winkels franchise zijn.
Circa 315 Carrefour Market Franchise supermarkten.
Circa 315 Carrefour Express Franchise buurtwinkels.

Delhaize: 700, allemaal franchise

Intermarché: 160, allemaal franchies (na de Mestdagh-overname is bijna alles naar het model van zelfstandige franchisenemers overgezet)

Spar:
Spar Colruyt Group 215: allemaal franchise
Spar Lambrechts: 100, allemaal franchise

Louis Delhaize (de buurtwinkel) is sinds jan 2026 onderdeel van Ahold Delhaize
Totaal aantal Louis Delhaize locaties: 303
Zelfstandige uitbaters / Franchise: 138
Filialen (eigen beheer/gemengd): 165

Drogisten
Di Beauty: 50% van de 110 tot 120 winkels
Medimarket:
Medi-Market (Parafarmacie)~85-90 Grotendeels Eigen Filialen
Pharmacy by Medi-Market~30 Mix van eigen en Franchise
Institutes by Medi-Market~9 Grotendeels Eigen Filialen

 

Franchise vestigingen petrol

In de tankstationwereld wordt de structuur opgedeeld in drie smaken:

1. COCO (Company Owned, Company Operated): Het station is eigendom van de oliemaatschappij en het personeel is er direct in dienst (geen franchise).

2. CODO (Company Owned, Dealer Operated): De oliemaatschappij is eigenaar van het station (en de grond), maar een zelfstandige ondernemer (de franchisenemer) runt de shop en de exploitatie.

3. DODO (Dealer Owned, Dealer Operated): De grond en het station zijn van een zelfstandige ondernemer. Deze kiest er zelf voor om onder de vlag (en het contract) van een groot merk zoals Shell of Texaco te tanken. Dit zijn de ‘echte’ zelfstandigen. In Nederland is circa 40% van de tankstations in handen van dit soort zelfstandige ondernemers.

Nederland

Geen franchise:
Tango
Q8
Shell Express
Esso Express

Vaak franchise
AVIA
Argos

 

België

Typisch Belgisch: De dubbele franchise

Als je naar Belgische tankstations kijkt, zie je vaak een ‘dubbele’ franchiseconstructie. De brandstof en de pompen zijn bijvoorbeeld van Q8 of Esso, maar de winkel is een franchisevestiging van een supermarktketen (zoals Delhaize Shop & Go of Carrefour Express). De zelfstandige uitbater moet in dat geval vaak aan de retailrichtlijnen van beide grote merken voldoen.

Geen franchise

• Shell Express

• DATS 24: De bekende tankstationketen van de Colruyt Group (onderdeel van Virya Energy). DATS 24-stations zijn bijna allemaal onbemand en liggen vaak bij Colruyt-winkels. Dit netwerk is 100% eigendom van het moederbedrijf en kent geen zelfstandige tussenpersonen.

• MAES: Dit is de grootste onafhankelijke brandstofspeler in België met ruim 300 stations. MAES werd overgenomen door de Nederlandse Hametha-groep (de holding achter De Haan). Het netwerk bestaat voornamelijk uit onbemande stations die volledig centraal worden beheerd.

• Gabriëls (inclusief Power): Een zeer grote onafhankelijke speler, voornamelijk in Oost- en West-Vlaanderen. De filosofie van de familie Gabriëls is strikte kostencontrole door alles in eigen beheer te houden. De stations zijn nagenoeg allemaal volautomatisch en onbemand; er komen geen franchisenemers aan te pas.

• De onbemande budgetlabels (Q8 easy, Shell Express, Esso Express): Net als in Nederland zijn de volledig geautomatiseerde ‘Express’- en ‘Easy’-concepten van de grote merken 100% eigendom van de oliemaatschappij zelf.

Vaak franchise

Bij de grotere, bemande stations langs snelwegen en gewestwegen zie je in België bijna altijd franchisestructuren. De oliemaatschappij bezit vaak de grond, maar de exploitatie van de shop en het station ligt bij een zelfstandige ondernemer.

• TotalEnergies: Dit is de grootste speler in België. Voor hun bemande stations zoeken zij actief franchisenemers. De uitbater investeert zelf in de winkelvoorraad en het basismateriaal, en lift mee op de marketing en brandstofcommissies van TotalEnergies.

• Q8 (Bemande stations): Q8 heeft een zeer sterke franchisestructuur voor haar bemande netwerk. Ze werken hiervoor nauw samen met grote retailmerken. Een zelfstandig Q8-uitbater runt vaak een station met een Delhaize Shop & Go en een Panos-corner. Q8 vraagt hiervoor een flinke eigen kapitaalinbreng van de ondernemer.

• Lukoil: Dit netwerk is erg actief in de Benelux en werkt in België met een puur franchisemodel. Zelfstandige ondernemers krijgen de leiding over een station en verdienen commissie op zowel de brandstofverkoop als de shop.

• EG Group (Esso & Texaco locaties): De EG Group is zelf een gigantische franchisenemer die stations exploiteert onder de vlag van Esso en Texaco. Op individueel station-niveau werken zij weer met zelfstandige beheerders of shopfranchises (zoals Louis Delhaize, Starbucks of Point Chaud).

• AVIA: Net als in Nederland is AVIA in België een coöperatie van onafhankelijke brandstofhandelaars en zelfstandige exploitanten. Geen centrale aansturing, dus puur ondernemerschap.

• Shell: De overgrote meerderheid van de bemande Shell-stations in België wordt uitgebaat via een franchisestructuur.